Archive for august, 2019

august 30, 2019

Deichmanframtida «ikke skrevet i stein»

Skjermbilde 2019-08-30 23.12.34

Skrift i stein. (Wikimedia Commons)

Som vi tidlegare i sommar har vore inne på, har spørsmålet om utleige av inntil 40 prosent av arealet på Nye Deichman blitt ei heit potet i Oslo-valkampen. Bibliotekarforbundet i samarbeid med Fagforbundet Kultur arrangerte torsdag eit ope møte der dei fleste politiske partia dukka opp. Særleg det sitjande raud-grøne byrådet fekk kraftig motbør for planane, blant anna av tidlegare biblioteksjef Liv Sæteren (også flittig sitert her på bloggen). Ifølgje nettstaden til Bibliotekarforbundet «lovet et samlet panel at ingenting var skrevet i stein» (mens ein poet frå same austkant meinte skrift i sand heller ikkje var nokon god idé).

Det viser seg også at bemanninga av det nye hovudbiblioteket er eit problem. Dei skal klare seg med 33 årsverk, som no. Då er det kanskje like greitt at det same dag var det nye hovudbiblioteket i Helsingfors som vann prisen «Verdas beste folkebibliotek» under bibliotekarane sin verdskongress i Athen. For med svenske Kistad som vinnar i 2015 og danske Århus i 2017, er jo ikkje ein norsk vinnar muleg før … tja … ikkje før ein maskin med kunstig intelligens skriv ein prisvinnarroman, noko vi nyleg las at først vil skje i 2049.

august 30, 2019

NBs digitalisering på Stortinget

BAF-forum-1992-2-210x300

Ikkje digitalisert pr. 30.8.2019

Bibliotek var i førre veke ei sak i Dagsnytt18 og er i dag ei sak på Stortinget, men i begge høve berre indirekte. I Dagsnytt18 var biblioteket eit sidespor (men viktig nok) i saka om Kulturrådet sitt kutt i tidsskriftstøtta, og no på Stortinget er Nasjonalbiblioteket i Mo i Rana nemnt fordi dei berre kan ta imot nokre få av dei arbeidsledige etter at NRKs lisenskontor blir stengt på nyåret. Utan at dét er NB sin feil.

Men 70 nye stillingar til digitalisering får altså NB. Vi håpar det skal få fart i digitaliseringa av tidsskrift, ikkje minst bibliotektidsskrift som per 30. august 2019, med eit par unntak, har store hol i Bokhylla.no.

I denne lista med eit utval bibliotektidsskrift kan du følgje med på framdrifta ved å klikke tidsskriftnamnet (Merk: Eit par opne spørsmål til NB nedanfor):

read more »

august 29, 2019

Stilt som i …

stille silence plakat skilt

Det er jo fredag og vi byr på åtte timar og tjueni sekund med lyden av bibliotek, eller meir presist god, gammal stille lesesal. Vi finn også god, gammal, men til alt hell avskaffa hysjing, men denne er tre sekund kortare. Om det kan vere ei trøyst.

Vi har leita, men finn ikkje biblioteklyd i sann tid, anno 2019.

Litt apropos: I Gert Nygårdshaug si bok «Budbringeren» blir etterforskar Skarphedin Olsen transportert i «en svart, militær SUV som gikk like stille som et bibliotek».

august 29, 2019

Reprisetimen (1)

Då Frode Bakken tysdag kveld på fagforumet Biblioteknorge delte det viktige intervjuet eg gjorde med bibliotekprofessor Joacim Hansson i mai 2018, har det på under to døgn ført til 316 nye nedlastingar!

Det inspirerte til ein ny serie her på bloggen: Reprisetimen! I dag tar vi fram frå gløymsla artikkelen «Behovet for informasjon og kommunikasjon i De Alternative Faktas Tidsalder», av endå ein klok professor, R. David Lankes, som han gav oss lov å omsetje til norsk i mars 2017.

august 26, 2019

Tidsskriftrealitetane frå og med september

Narvesen Moss aug19 AI bakgrunnen for debattane om kulturtidsskrifta i Klassekampen og så i NRKs Dagsnytt18 fredag (oppsummert her på bloggen) ligg også at den svenske distributøren Tidsam har sagt opp avtalen om rundt tretti norske tidsskrift av denne typen. Så frå september vil dei ikke lenger finnast hos Narvesen.

Vi tok i går nokre foto på Narvesen på jernbanestasjonen i Moss som viser følgjene av dette.

Fotoet ovanfor er eit lite utsnitt av ein av veggane med tidsskrift som framleis vil vere tilgjengeleg i småbyen (trass i auke til over 50 tusen innbyggjarar etter samanslåinga med Rygge på nyåret).

Og her er fleire døme:

read more »

august 26, 2019

Bompengane og biblioteka

skilt nye bøker

Utplukka

I Audun Lysbakken (SV) sin kommentar til bompengepakka ser han på kor mykje dette vil tappe kommunebudsjetta:

– Enten taper miljøet, eller så vil skolebarn, eldre og arbeidsfolk i kommunene bli taperne.

Og i den påfølgjande jumbofinalen vil normalt biblioteket og kulturen bli taparane i høve til skolen og eldreomsorga.

Om ingen gjer noko!

august 23, 2019

– Å snakke ut tidsskrift av hyllene skal lite til!

Samanlikna med oppslaget i Klassekampen i går kom det noko nytt og bra ut av det ti minutters innslaget på NRKs Dagsnytt 18 i kveld (frå 50 minutt ut i programmet). NBF-leiar Mariann Schjeide avslutta med det vi skriv i tittelen her: Formidlinga i biblioteket av innhaldet i dei norske kulturtidsskrifta er viktig. Bibliotekarane må snakke tidsskrifta ut av hyllene, «og det skal lite til»!

Her på bloggen skal vi halde fram med å bidra til utsnakkings-dugnaden med konkrete idear. Vi presenterte eit par idear i går og i dag. Vi har fleire på lur. Leve kunnskapsbiblioteket!

august 23, 2019

Toni Morrison i tidsskrifta

Skjermbilde 2019-08-23 09.12.42Når vi først er inne på biblioteka si litteraturformidling og aktuelle spørsmål i tida, så vil vi tru mange hundre tusen i dette landet har merka seg at nobelprisvinnar Toni Morrison døydde for eit par veker siden og at dei no går rundt og tenkjer på bøker dei har lese av henne. Eller at nye lesarar har fått interesse for forfattarskapen. Og mange bibliotek over heile verda har laga utstillingar med bøkene hennar, slik som her i Moss bibliotek.

Men kva med å tipse folk om meir stoff om Morrison og bøkene hennar. Ved i tillegg å leggje ut enkle ark med utval frå trefflister til dømes på relevante norske tidsskriftartiklar i Oria.no. Eller også på engelsk. Som biblioteket sjølvsagt kan skaffe. I Biblioteksøk får vi ikkje skilt ut tidsskriftartiklar, men vi får 197 treff på materiale i norske bibliotek om forfattaren og bøkene hennar, og som lånaren sjølv kan tinge med eit par museklikk.

august 23, 2019

Hugs tidsskrifta (2)

tfs_2019_03_2x.jpgPå bloggen er vi opptekne av lagnaden til tidsskrifta, både i og utafor biblioteka, jamfør ei sak i går, der vi kommenterte ein påstand om at biblioteka ikkje har råd til å betale 25 prosent av det femten abonnement på norske kulturtidsskrift kostar.

Straks etter utgjevinga presenterer vi kort ein ny artikkel eller eit nytt nummer av eit tidsskrift blant dei som har open tilgang i Idunn.no, og som vi meiner bør ha interesse for mange lånarar i folkebiblioteka.

Denne veka kom nummer 3, 2019, av Tidsskrift for samfunnsforskning. Fleire av artiklane grip direkte inn i aktuelle debattar, og vi vil sjå den kommunen der ingen av innbyggjarane vil ha interesse for noko av dette stoffet.

august 22, 2019

Har ikkje biblioteka råd til norske tidsskrift?

Skjermbilde 2019-08-22 22.52.51

>> Saka kom på Dagsnytt18 23. aug., med viktig fråsegn av NBF-leiaren.

Både i går og i dag handlar hovudoppslaga på Klassekampen sine kultursider om ulike problem for dei norske kulturtidsskrifta. I dag, torsdag 22. august, ser dei på følgjene for folkebiblioteka, og dei intervjuar NBF-leiar Mariann Schjeide.

Svaret hennar kan vi kort, men litt polemisk, oppsummere slik: Innkjøpsordninga må biblioteka få behalde, for dei har ikkje råd til å bruke meir på tidsskrift, fordi det er så vanskeleg å måle bruken av dei, og ikkje blir dei mykje brukte heller. Følgjeleg: Vi må prioritere det som synest på statistikken.

Det siste er det ikkje ho som seier, men det er vår svært nærliggjande konklusjon.

Men kan kunnskapsinstitusjonen det norske folkebiblioteket sjå seg sjølv i augo om dei lèt framtida bli slik?

I dagens avis får vi vite kva som kjem i staden for innkjøpsordninga, nemleg at «tidsskriftene kan søke om subsidiering av abonnementer til offentlige institusjoner. Kulturrådet tilbyr seg å subsidiere abonnementene med 75 prosent av ordinær pris.»

Dette er sjølvsagt ein nedtur for biblioteka. Og NBF-leiaren seier det er …

read more »

august 20, 2019

Biblioteket mest populært?

Skjermbilde 2019-08-20 11.18.44

Ikkje juble for tidleg

Vi kjenner det alle saman frå Difi sine «Innbyggerundersøkelser» omlag anna kvart år, at biblioteket er den klårt mest populære offentlege tenesta, nærmare bestemt; med størst «brukertilfredshet». Det gjeld ikkje berre for brukarane, men også for innbyggjarane, der ikkje-brukarane er medrekna. Her er det «inntrykk av tilbudene» folk får uttale seg om.

Og lenger nede og på botnen kjem alltid sånne som kemneren, NAV og plan- og bygningskontoret.

Også i den nasjonale bibliotekstrategien, den som gjekk ut på dato i fjor, gjorde Kulturdepartementet og Nasjonalbiblioteket eit poeng av at biblioteket er «den mest populære offentlige tjenesten i landet.»

Sjølvsagt er biblioteket populært, men slik kåringane til Difi møter oss i pressa, er det like sjølvsagt ein illusjon å tru på desse rangeringane. Noko seniorrådgivar Anders Kirkhus ved SINTEF Byggforsk sette ord på i ein kronikk i Kommunal Rapport i juni:

read more »

august 16, 2019

Bibliotek-nedsnakking til ettertanke

Skjermbilde 2019-08-16 13.04.15

Biblioteket som tidtrøyte. Sthlm stadsbibliotek, juni 2019

>> På den blodferske sida vår på Facebook er det tilløp til debatt om dette temaet. Bli med!

Timbro er ein svensk nyliberal tenketank/forlag/ kursarrangør/you-name-it som vel må kallast «mora» til norske Civita. Dei har også ei bloggliknade side, «Smedjan», med eit innlegg onsdag denne veka om at «Biblioteken klarar sig själva». Bodskapen er at å sleppe til private, frivillige og amatørar måtte bli like bra, og billegare for skattebetalarane sjølvsagt, og då blir ein i alle fall kvitt den politiske einsrettinga (ein gammal svensk offentleg debatt).

Kor nytt og alvorleg dette eventuelt er blir no drøfta blant bibliotekfolket på Biblist, eit nettforum på linje med vårt Biblioteknorge. Ein kommentator meiner det ikkje er så dramatisk, for denne linja «har nog väldigt lite, om något alls, folkligt stöd». Og desse på høgresida kan jo ikkje einsidig preike økonomisk liberalisme, «man måste ju ha ett litteraturperspektiv i bibliotekssammanhang.»

På denne bloggen ser vi likevel grunn til ettertanke når vi les sånt: 

read more »

august 16, 2019

Å møte seg sjølv i bibliotekdøra

Skjermbilde 2019-03-20 17.58.37

Ikkje heilt relevant, men den beste dør-scena i filmsoga. Klikk og kikk

Salige Andrew Carnegie gjekk ut av soga for hundre år og fem dagar sidan. Innan då fekk han finansiert og bygd 1689 folkebibliotek i USA og 820 rundt i det dåverande britiske imperiet. Men denne søkkrikingen var ein menneskeven med store atterhald og var blant anna sterk motstandar av fagorganisering.

Slik er det framleis mange stader i USA, men Things they are a’changing, mate! For her om dagen vedtok bibliotekarane i Carnegie sin heimby, Pittsburgh, å organisere seg!

august 14, 2019

Omfattande dansk lese-ulyst

Skjermbilde 2019-08-16 11.17.47

Bøker berre kvar femte danske ungdom har lyst til å lese. Århus, Dokk1, okt 19

I Danmark er det blitt ein tradisjon med eit sommarleg «Røddingmødet», men som slett ikkje kan samaliknast med Arendalsveka, for her er det «kutyme, at man ikke refererer fra mødet», Men Michel Steen-Hansen, direktør for Danmarks Biblioteksforening, skal halde ei innleiing og avslører noko av innhaldet på bloggen sin. Blant anna at berre «20 procent af de danske skoleelever kan rigtig godt lide at læse – mod 43 procent internationalt». Ein ny lesestrategi skal i gang for å snu utviklinga.

august 14, 2019

EU-direktivet – no på alle skjermar svært nær deg

Skjermbilde 2019-08-14 16.03.42For første gong i dag, 14. august 2019 klokka 11.04, fekk vi midt i fanget ein av følgjene av EU sitt opphavsrettsdirektiv, som vi skreiv så mykje om for eit år sidan. I botnen av trefflista etter eit Googlesøk på namnet til ein norsk sopp-ekspert, under arbeidet vårt med ein lokalhistorisk tekst (jau, han har lokalisert ein sopp til ei tjønn i nærleiken vår, og det skal vere den einaste førekomsten i verda! Men vi vil ha kontakt og høyre meir!).

Men altså i botnen av trefflista denne meldinga: «Noen søkeresultater kan ha blitt fjernet i henhold til europeiske lover om databeskyttelse. Finn ut mer»

PS: Ikkje slik melding på Duckduckgo.

Translate »